HOME
3H2
4HA1
4HA2
4HB2
5HA2
5HB1
5HB2
Jaaragenda
Rekenmachine
PTA 4H
PTA 5H
Pr.opdr. 4H
Webquests
Pr.opdr.
PWS 
Geschiedenis
Wiskunde
Links Wiskunde
De TAS
 

 25.  Richting bepalen

Aangemaakt door G.A. Koeze, 2 februari 1999
Bron:  Rijksuniversiteit Utrecht

Wie weet de weg naar Mekka?

 

'Nieuwe moskee mist Mekka op drie graden': roept een krantenkop in de Emmer Courant van 1 november 1990. Vijf maal per dag bidden veel islamieten in de richting van de Kaaba, het heiligdom te Mekka, zoals de Islam voorschrijft. De islamieten in Emmen zitten er dus een beetje naast.

Het vinden van 'qibla', dat wil zeggen de richting van de Kaaba te Mekka, is voor elke plaats op de aarde anders. Islamieten in IndonesiŽ bidden een andere kant op dan islamieten in Nederland.

Hoe bepaalt een moslim de richting van Mekka? De imam, degene die het rituele gebed in de moskee leidt, legt het op drie manieren uit: "Allereerst kun je het zien aan de zon. Verder bestaat er ook een soort kompas dat de richting naar Mekka aanwijst. De derde manier is je gevoel van verbondenheid met Mekka."

De bolvorm van de aarde speelt een belangrijke rol voor plaatsen die ver van Mekka liggen. Daarom gebruikten middeleeuwse islamitische geleerden uit Irak en PerziŽ de sinus, de cosinus en qibla-tabellen om de richting naar Mekka te bepalen. De wiskunde van de middeleeuwse geleerden is meer dan 1000 jaar oud, maar verre van gemakkelijk. Voor de liefhebbers onder ons: met deze wiskunde kun je een computerprogramma schrijven dat voor elke plaats op aarde de richting naar Mekka bepaalt.

 

Vragen waar je aan kunt denken voor je werkstuk:

Hoe kun je de richting naar Mekka bepalen? Welke wiskundige formules zijn daarvoor bedacht?

Waarom speelt de bolvorm van de aarde een belangrijke rol voor plaatsen die ver van Mekka liggen?

Op welke manier gebruikten de middeleeuwse geleerden de sinus, de cosinus en qiblatabellen om de richting naar Mekka te bepalen?

Hoe werkt het kompas dat de richting van Mekka kan aanwijzen?

Wat zijn grootcirkels? Hoeveel grootcirkels kun je door Mekka trekken? Heeft Mekka ook een tegenpool?


URL:

www.nrc.nl/W2/Nieuws/2000/01/08/Vp/wo.html